سرمایه گذاریمطالب

بهترین پروژه های دیفای کدامند؟ معرفی ۸ ارز دیفای که پتانسیل بالایی برای رشد دارند

پروژه‌های دیفای (DeFi) انقلابی در دنیای پرشتاب ارزهای دیجیتال بر پا کردند؛ انقلابی که منجر به دسترسی آزاد، شفاف و بدون نیاز به واسطه را به خدمات مالی ممکن می‌کند. این پروژه‌ها با حذف نهادهای متمرکز، بستری نوین برای فعالیت‌های مالی در بستر بلاکچین فراهم می‌کنند. اما در میان صدها، بهترین پروژه های دیفای کدامند؟ کدام پروژه‌ها توانستند ترکیبی از امنیت، نوآوری و مقیاس‌پذیری را به درستی کنار هم جمع کنند؟

ما در این مقاله از ارزیکال، بهترین و برجسته‌ترین پروژه‌های دیفای را به شما معرفی می‌کنیم. این موارد نه تنها پتانسیل رشد بالایی دارند، بلکه توانستند با جلب اعتماد جامعه، نقش مهمی در تحول ساختار مالی غیرمتمرکز ایفا کنند. پس برای آشنایی با بهترین پروژه های دیفای، ریسک‌های مربوط به آن و کاربرد‌هایی که در دنیای واقعی دارند، همراه ما باشید.

آشنایی با بهترین پروژه های دیفای

در میان صدها پروژه دیفای که در دنیای ارزهای دیجیتال وجود دارد، انتخاب بهترین‌ها برای سرمایه گذاری اهمیت بالایی دارد. تعداد پروژه‌های دیفای در دنیای ارزهای دیجیتال کم نیست؛ اما ما در ادامه بهترین پروژه های دیفای را به شما معرفی می‌کنیم.

لیست برخی ار برترین پروژه‌های دیفای عبارت است از:

  • لیدو فایتتس (Lido Finance)‌
  • آوه (Aave)
  • یونی سواپ (UniSwap)
  • میکردائو (MakerDAO)
  • ژوپیتر (Jupiter)
  • جیتو (Jito)‌
  • پنکیک سواپ (PancakeSwap)
  • چین لینک (ChainLink)

در ادامه به معرفی و بررسی این لیست از ارز دیجیتال خواهیم پرداخت که بهترین‌های حوزه دیفای هستند.

۱) لیدو فایتتس (Lido Finance)‌

پروژه دیفای لیدو فایننس

طبق گزارش CoinGecko، لیدو فایننس (Lido Finance) بهترین پروژه DeFi است و توکن بومی این پروژه با نماد LDO شناخته می‌شود. Lido برای کاربران امکان استیکینگ (Staking) ارزهایی مثل ETH ،SOL و MATIC را روی پلتفرم خود، فراهم می‌کند.

این روش، مشکل اصلی قفل بودن دارایی‌ها در فرایندهای سنتی را برطرف می‌کند و آزادی عمل بیشتری به سرمایه‌گذاران می‌دهد. استیکینگ در پلتفرم Lido، برخلاف مدل سنتی آن، به کاربران اجازه می‌دهد بدون این که دارایی‌هایشان واقعا قفل یا از دسترس خارج شود، سود بگیرند. چطور؟

در واقع کاربران، معادل رمزارزهایی که در این پلتفرم استیک کردند، توکن‌های جدید دریافت می‌کنند. مثلا به ازای هر توکن ETH استیک شده، توکن stETH می‌گیرد. این توکن‌ها در صرافی‌ها، پلتفرم‌های وام‌دهی و فارمینگ‌ها قابل استفاده هستند. به طوری که کاربران می‌توانند هم‌زمان از سود استیکینگ بهره‌مند شوند ولی در عین حال دارایی خود را نیز نقد نگه دارند.

با توجه به نقش کلیدی Lido در شبکه‌هایی مثل شبکه اتریوم، می‌توان آن را در لیست بهترین پروژه های دیفای قرار داد. بنابراین سرمایه گذاری در این پروژه یک قدم هوشمندانه به حساب می‌آید.

۲) آوه (Aave)

پروژه دیفای آوه

پروژه آوه (Aave) یک پروتکل وام ارز دیجیتال غیرمتمرکز در دنیای دیفای است که به کاربران اجازه می‌دهد بدون واسطه، ارزهای خود را وام بدهند یا روی آنها وام بگیرند. پلتفرم Aave روی شبکه‌هایی مثل اتریوم، آوالانچ و پالیگان فعالیت می‌کند و عملکرد آن مبتنی بر قراردادهای هوشمند است.

کاربران می‌توانند با واریز دارایی به استخرهای نقدینگی، سود کسب کنند یا با ارائه وثیقه، وام بگیرند. این قابلیت، پروژه Aave را منحصر به فرد می‌کند و محبوبیت آن را بالا می‌برد.

به عنوان یکی از ویژگی‌های منحصر به فرد Aave، می‌توان به Flash Loans اشاره کرد؛ نوعی وام سریع و بدون وثیقه که در یک تراکنش بازپرداخت می‌شود. این قابلیت بیشتر برای توسعه‌دهندگان و تریدرهای حرفه‌ای و کاربرد دارد و Aave را از سایر پلتفرم‌های مشابه متمایز می‌کند. این پروژه همچنین از امنیت بالا، رابط کاربری قوی و سابقه درخشان برخوردار است.

ارز بومی این پلتفرم، AAVE نام دارد و نقش اصلی آن در حاکمیت پروتکل است؛ یعنی دارندگان این توکن می‌توانند در تصمیمات کلان Aave مشارکت کنند. همچنین کاربران می‌توانند از AAVE به عنوان وثیقه استفاده تا کارمزد وام‌گیری را کاهش دهند. با توجه به نوآوری‌ها و اعتبار این پروژه، Aave یکی از آینده دارترین پلتفرم‌های دیفای محسوب می‌شود.

۳) یونی سواپ (UniSwap)

پروژه دیفای پیونی سواپ

یونی سواپ Uniswap اولین و یکی از محبوب‌ترین صرافی‌های غیرمتمرکز در دنیای ارزهای دیجیتال است که روی شبکه اتریوم ساخته شده است. برخلاف صرافی‌های متمرکز، در یونی سواپ نیازی به واسطه نیست و کاربران می‌توانند به صورت مستقیم و همتا به همتا (P2P) توکن‌های ERC-20 را با هم مبادله کنند. این پروتکل بر پایه مدل خودکار بازارساز کار می‌کند؛ یعنی به جای دفتر سفارشات، نقدینگی از طریق استخرهای کاربران تامین می‌شود.

توکن بومی این پلتفرم UNI نام دارد. با توجه به ساختار کاربر پسند یونی سواپ و حجم بالای معاملات دیفای در این پلتفرم، UNI یکی از باارزش‌ترین توکن‌های حاکمیتی در حوزه دیفای به شمار می‌رود. آینده یونی سواپ با این اوصاف بسیار روشن به نظر می‌رسد.

۴) میکردائو (MakerDAO)

پروژه دیفای میکردائو

یکی از قدیمی‌ترین پرو‌ژه‌های دیفای که روی شبکه اتریوم کار می‌کند، میکردئو (MakerDAO) است.  این پلتفرم یک سیستم وام‌دهی غیرمتمرکز است که به کاربران اجازه می‌دهد با وثیقه‌گذاری رمزارزهایی 

مثل ETH یا WBTC، استیبل‌کوینی به نام DAI تولید کنند. DAI برخلاف بسیاری از استیبل‌کوین‌ها که پشتوانه ذخایر بانکی دارند، به صورت غیرمتمرکز و با پشتوانه دارایی‌های دیجیتال تولید می‌شود.

یکی از ویژگی‌های مهم MakerDAO این است که کاربران می‌توانند بدون نیاز به واسطه، وام بگیرند و با حفظ وثیقه، از دارایی خود در قالب DAI استفاده کنند. این پلتفرم با سیستم وثیقه‌گذاری بیش از حد، ریسک نوسانات بازار را کاهش می‌دهد. ارز DAI نیز به دلیل ثبات بالا و ساختار غیرمتمرکز، یکی از پرکاربردترین استیبل کوین ها در کل اکوسیستم دیفای است.

این پلتفرم نیز همانند سایر پروژه‌های DeFi، توکن حاکمیتی خود را دارد که با نماد MKR در بازار شناخته می‌شود. این ارز نقش کلیدی در استیبل کوین غیرمتمرکز DAI دارد. علاوه‌بر این، MKR برای جبران بدهی‌های سیستم، در مواقع اضطراری نیز استفاده می‌شود. بنابراین MakerDAO و توکن MKR یکی از مهم‌ترین پروژه‌ها و دارایی‌ها در دنیای دیفای هستند.

۵) ژوپیتر (Jupiter)

پروژه دیفای جوپیتر

ژوپیتر (Jupiter) مثل یک موتور جستجوی هوشمند برای معاملات دیفای روی شبکه سولانا عمل می‌کند. این پلتفرم به دلیل ساده‌سازی روند معاملات، یکی از بهترین پروژه های دیفای به حساب می‌آید.

این پلتفرم به کاربران کمک می‌کند تا با صرفه جویی در زمان خود، با کمترین کارمزد و بیشترین بازده معاملات خود را انجام دهند. به طوری که جوپیتر بین صرافی های مختلف دنبال بهترین قیمت‌ها می‌گردد و چندین مسیر را با هم مقایسه می‌کند؛ سپس بهترین نتیجه را به کاربران اعلام می‌کند.

اما چیزی که Jupiter را فراتر از یک ابزار ساده‌سازی می‌برد، توکن JUP است. آینده پروژه جوپیتر به دارندگان توکن‌های JUP بستگی دارد. زیرا این توکن نیز مانند سایر توکن های حاکمیتی، به دارندگان خود امکان مشارکت در تصمیمات پروژه را می‌دهد.

Jupiter در دنیایی که رقابت بین پروژه‌های دیفای لحظه‌ای تغییر می‌کند، با تمرکز بر تجربه کاربر، عملکرد فنی بالا و توکن حاکمیتی فعال، جای خود را ثابت نگه‌ می‌دارد.

۶) جیتو (Jito)‌

پروژه دیفای جیتو

یکی از بهترین پروژه های دیفای که در اکوسیستم سولانا فعالیت دارد، پروژه جیتو (Jito) است. این پروژه با ترکیب دو مفهوم کلیدی، یعنی لیکوئید استیکینگ (Liquid Staking) و حداکثر ارزش قابل استخراج (MEV)، تجربه پیشرفته‌تری نسبت به استیکینگ سنتی را به کاربران ارائه می دهد. 

می‌توان گفت که عملکرد این پلتفرم نیز مشابه پروژه لیدو است. به طوری که، کاربران با استیک کردن توکن‌های SOL در Jito، توکنی به نام JitoSOL دریافت می‌کنند که قابل معامله، وام‌گیری و استفاده در سایر پروتکل‌های دیفای است. این یعنی نقدشوندگی دارایی حفظ می‌شود، در حالی که سود استیکینگ همچنان برقرار است.

ویژگی منحصر به فرد Jito در بهره‌گیری از سودهای ناشی از MEV است؛ سودهایی که معمولا فقط نصیب ماینرها و ولیدیتورها می‌شود. Jito این درآمدها را به صورت شفاف میان استیک‌کنندگان خود توزیع می‌کند و همین موضوع، آن را به یکی از جذاب‌ترین گزینه‌ها برای استیکینگ در سولانا تبدیل می‌کند.

توکن بومی این پلتفرم JTO نام دارد. Jito با توجه به عملکرد نوآورانه و موقعیت استراتژیک این پروژه در ساختار دیفای سولانا، یکی از پروژه‌هایی است که آینده روشنی در انتظار آن است. بنابراین سرمایه‌گذاری روز این پروژه و توکن JTO، حرکت هوشمندانه‌ای به شمار می آید.

۷) پنکیک سواپ (PancakeSwap)

پروژه دیفای پنکیک سواپ

پنکیک سواپ (PancakeSwap) یکی از بهترین صرافی‌های غیرمتمرکز در اکوسیستم بایننس اسمارت چین (BSC) است که با الهام از UniSwap ساخته شده است. اما به لطف کارمزد کمتر و سرعت بالاتر شبکه BSC، توانست به سرعت در میان کاربران دیفای محبوب شود.

پنکیک سواپ بر پایه مدل بازارساز خودکار (AMM) عمل می‌کند و کاربران با واریز دارایی‌های خود به استخرهای نقدینگی، در ازای آن توکن‌های LP دریافت می‌کنند. این کار باعث می‌شود که از کارمزد معاملات، پاداش کسب کنند. این صرافی رابط کاربری ساده و متنوعی دارد و به لطف امکانات جانبی جذاب مانند فرصت‌های فارمینگ متنوع، توانسته جامعه‌ بزرگی از کاربران را جذب کند.

توکن بومی این پلتفرم CAKE نام دارد. این توکن برای استیکینگ، مشارکت در رای‌گیری‌های حاکمیتی، دریافت پاداش فارمینگ و شرکت در IFOها استفاده می‌شود.

پنکیک سواپ با توجه به فعالیت گسترده در حوزه‌های مختلف دیفای و NFT، یکی از بهترین پروژه های دیفای در اکوسیستم BSC به شمار می‌رود. این پروژه همچنین در حال گسترش قابلیت‌های خود در شبکه‌های مختلف است.

۸) چین لینک (ChainLink)

پروژه دیفای چین لینک

چین لینک (Chainlink) یکی از پرکاربردترین زیرساخت‌های داده در فضای دیفای، NFT و قراردادهای هوشمند است.  این پلتفرم با پروژه‌های بزرگی مثل Aave ،Synthetix و حتی شرکت‌های غیرکریپتویی همکاری دارد. بنابراین می‌تواند  نقشی کلیدی در رشد و پایداری اکوسیستم بلاکچین ایفا می‌کند.

پلتفرم چین لینک، شبیه به پل ارتباطی بین قراردادهای هوشمند و دنیای واقعی را کار می‌کند. بلاکچین‌ها ذاتا به اطلاعات خارج از شبکه مثل قیمت دارایی‌ها، وضعیت آب و هوا یا نتایج ورزشی دسترسی ندارند. این پروژه با استفاده از سیستمی به نام اوراکل این مشکل را حل می‌کند و داده‌های معتبر و غیرمتمرکز را از دنیای واقعی به قراردادهای هوشمند می‌رساند.

اوراکل‌های Chainlink برای اطمینان از صحت داده‌ها و عملکرد منصفانه، باید توکن LINK، که توکن حاکمیتی این پروژه است، را در شبکه استیک کنند. بدین ترتیب، در صورت خطا یا تقلب، جریمه می‌شوند. این سیستم انگیزه‌ برای ارائه داده‌های دقیق و قابل اعتماد ایجاد می‌کند.

لازم به ذکر است، با توجه به پذیرش بالا این پلتفرم، LINK یکی از ارزهای دیجیتال آینده دار است.

9) پروژه مورفو (Morpho)

پروژه مورفو

مورفو یکی از پروژه‌های نوآورانه در حوزه دیفای است که هدف خود را ارتقای بهره‌وری بازارهای وام‌دهی غیرمتمرکز معرفی می‌کند. این ارز دیجیتال به‌عنوان یک پروتکل لایه میانی بین وام‌گیرندگان و وام‌دهندگان عمل می‌کند و تلاش دارد تجربه‌ای سریع‌تر، شفاف‌تر و کارآمدتر از پلتفرم‌های سنتی دیفای فراهم کند.

پروژه Morpho با ترکیب نقدینگی و بهینه‌سازی نرخ بهره، توانسته توجه بسیاری از سرمایه‌گذاران و توسعه‌دهندگان را به خود جلب کند. از مهم‌ترین ویژگی‌های مورفو می‌توان به سیستم شبکه همتا به همتا اشاره کرد که امکان اتصال مستقیم بین کاربران را فراهم می‌سازد.

این قابلیت علاوه بر کاهش هزینه‌ها، باعث افزایش سرعت تراکنش‌ها نیز می‌شود. همچنین پروتکل Morpho توانسته با سازوکار نوآورانه خود ریسک لیکوئیدیشن (Liquidation) و نقدینگی را برای وام‌گیرندگان کاهش دهد و شرایط بهتری برای استفاده از دارایی‌های دیجیتال به‌عنوان وثیقه ارائه دهد.

یکی دیگر از نقاط قوت ارز Morpho، تمرکز بر امنیت و شفافیت است. کدهای این پروژه به صورت متن باز در اختیار جامعه قرار گرفته و تحت بررسی‌های مداوم قرار دارند. همین امر سبب شده اعتماد کاربران به این پروتکل افزایش یابد و مورفو به‌سرعت جایگاه مناسبی در میان پلتفرم‌های وام‌دهی غیرمتمرکز پیدا کند.

با رشد اکوسیستم دیفای، مورفو می‌تواند نقش مهمی در آینده بازار ایفا کرده و راهکاری هوشمند برای سرمایه‌گذاران و توسعه‌دهندگان ارائه دهد.

هوش مصنوعی چه کمکی می‌‌تواند به دیفای کند؟

ادغام هوش مصنوعی (AI) با امور مالی غیرمتمرکز (DeFi) فرصتی در دنیای مالی ایجاد کرده است که عملکرد و امنیت این اکوسیستم را ارتقا می‌دهد. پلتفرم‌های دیفای با بهره‌گیری از قابلیت‌های AI می‌توانند بسیاری از فرایندهای مالی را بهینه کنند و تجربه کاربری را به سطح بالاتری برسانند.

یکی از مهم‌ترین کمک‌هایی که هوش مصنوعی در راه بهبود عملکرد دیفای انجام می‌دهد،  استفاده در بازارساز‌های خودکار است. این الگوریتم‌ها می‌توانند با تحلیل داده‌های بازار و رفتار کاربران، قیمت‌گذاری دارایی‌ها و تامین نقدینگی را به شکل دقیق‌تر انجام دهند.

همچنین، هوش مصنوعی با تحلیل عملکرد و ریسک‌پذیری کاربران، می‌تواند استراتژی‌هایی متناسب با اهداف و نیازهای هر فرد را به او پیشنهاد دهد. به عبارتی، یک راهنما شخصی‌سازی شده، برای خدمات مالی به کاربران ارائه می‌دهند.

اتوماسیون و افزایش بهره‌وری از دیگر مزایای تلفیق AI و DeFi است. بسیاری از فرآیندهای مالی مانند معامله، دریافت وام و مدیریت پورتفوی می‌توانند به طور خودکار و با دخالت کمتر انسان انجام شوند. این موضوع موجب صرفه جویی در زمان و کاهش خطاهای انسانی می‌شود.

هوش مصنوعی در زمینه امنیت نیز، نقش پررنگی دارد. این تکنولوژی با تحلیل مداوم تراکنش‌ها و رفتارهای شبکه، می‌تواند فعالیت‌های مشکوک را شناسایی و از بروز کلاهبرداری یا حملات احتمالی جلوگیری کند.

استفاده از هوش مصنوعی در دنیای کریپتو فراتر از این حرف‌ها است! همان طور که در پیش‌بینی قیمت ریپل با هوش‌ مصنوعی دیدیم، از هوش مصنوعی برای بررسی آینده ارزهای دیجیتال نیز می‌توان استفاده کرد. این کار به کاربران کمک می‌کند که تصمیمات بهتری برای دارایی‌های خود بگیرند.

ریسک‌های سرمایه‌گذاری در پروژه‌های دیفای

ریسک‌ سرمایه‌گذاری در پروژه‌های دیفای

امور مالی غیرمتمرکز (DeFi) در کنار مزایای چشمگیری که دارند، ریسک‌‌هایی نیز برای سرمایه‌گذاران به همراه می‌آورند. این ریسک‌ها حتی شامل حال بهترین پروژه های دیفای هم می‌شود. بنابراین بهتر است به آنها توجه داشته باشید.

  • ریسک فنی قراردادهای هوشمند: ممکن است پروژه‌ای دارای یک باگ در کد نویسی یا مشکل فنی باشد. این موضوع باعث می‌شود حتی بدون دخالت انسان، کل سرمایه کاربران قفل یا دزدیده شود.
  • نوسانات قیمتی غیرقابل‌پیش‌بینی: قیمت بسیاری از توکن‌های دیفای به هیجانات بازار و رفتار کاربران وابسته است؛ نه ارزش واقعی یا پشتوانه مشخص. به همین دلیل ممکن است در مدت زمان کوتاهی دچار افزایش یا کاهش شدید شوند.
  • ریسک کمبود نقدینگی: در برخی پروژه‌های دیفای، اگر حجم معاملات پایین یا تعداد کاربران محدود باشد، تبدیل دارایی به پول نقد با مشکل مواجه می‌شود. این مسئله می‌تواند مانعی برای خروج سریع سرمایه در مواقع ضروری باشد.
  • خلا قانونی و حقوقی: پلتفرم‌های دیفای غیرمتمرکز هستند و به نهادهای مالی سنتی وابستگی ندارند. این موضوع باعث می‌شود در صورت بروز تخلف یا از دست رفتن سرمایه، امکان پیگیری حقوقی یا دریافت حمایت قانونی محدود باشد.

پروژه‌های دیفای، انقلابی در امور مالی غیرمتمرکز

پروژه‌های دیفای با راهکارهای نوینی را برای امور مالی ارائه می‌دهند، جایگاه خاصی بین کاربران بدست آوردند. براساس داده‌های به دست آمده از سایت معتبر CoinMarketCap، تعداد این پروژه‌ها روز به روز در حال افزایش است و هر کدام با راهکار متفاوتی پا به عرصه می‌گذارند. به عنوان چند مورد از بهترین پروژه های دیفای می‌توان به لیدو فایننس، آوه، یونی سواپ، میکردائو، جوپیتر، جیتو، پنکیک سواپ و چین لینک اشاره کرد.

این پروژه‌ها در کنار تمام مزایا آن، از جمله بی‌نیاز کردن کاربران از واسطه‌ها، ارائه شفافیت و دسترسی جهانی، ریسک‌هایی نیز دارند. قبل از سرمایه‌گذاری در این پلتفرم‌ها، حتما تیم توسعه‌دهنده و سابقه پروژه را بررسی کنید. هر پروژه‌ای، حتی اگر بهترین هم باشد،‌جایی ممکن است به مشکل بر بخورد.

شما کدام پروژه‌های دیفای را می‌شناسید که در علاوه بر نوآوری، از امنیت و شفافیت بالایی برخوردار باشد؟ آنها را معرفی کنید تا دیگران نیز با آینده دارترین گزینه‌های سرمایه‌گذاری آشنا شوند. همچنین اگر دوستانتان نیز به دنبال فرصت‌های جدیدی در دنیای کریپتو هستند و می‌خواهند با بهترین پروژه های دیفای آشنا شوند، این مقاله را با آنها به اشتراک بگذارید.

سوالات متداول

چگونه بهترین پروژه دیفای برای سرمایه گذاری را انتخاب کنیم؟

برای انتخاب بهترین پروژه های دیفای، علاوه بر نوآوری و کاربردپذیری آن، که نقش تعیین‌کننده‌ دارد، باید عوامل دیگری نیز بررسی شود. ابتدا باید تیم توسعه‌دهنده، سابقه و شفافیت پروژه را بررسی کرد. سپس معیارهایی مانند امنیت قراردادهای هوشمند، میزان نقدینگی و تعداد کاربران را بسنجید.

آیا سرمایه گذاری در پروژه های دیفای پرخطر است؟

سرمایه‌گذاری روی هر پروژه‌ای، حتی بهترین و معتبرترین‌های، ریسک‌های خود را دارند. قبل از شروع کار حتما خطرات و ریسک‌های آن را در نظر بگیرید.

آیا سرمایه‌گذاری در دیفای نیاز به دانش فنی دارد؟

بله، چون استفاده از کیف پول‌ها، قراردادهای هوشمند و مدیریت امنیت دارایی‌ها نیازمند دانش اولیه فنی است.

رومینا میرفتاحی

رومینا میرفتاحی نویسنده و مدرس با تجربه محتوا آموزشی در حوزه ارزهای دیجیتال است که اکنون در تیم تولید محتوا ارزیکال فعالیت دارد. او تجربه چند ساله در تحقیقات حوزه بلاکچین، تحلیل بازارهای مالی و آموزش مفاهیم بنیادین تحلیل تکنیکال دارد و اکنون در تیم ارزیکال در تلاش است تا پیچیده‌ترین مفاهیم حوزه تحلیل ارزهای دیجیتال را به زبانی ساده و کاربردی آموزش دهد. تحصیلات او در رشته مهندسی کامپیوتر و تمرکز او بر تولید مقالات آموزشی دقیق، گام به گام و کاربردی در دنیا واقعی است. از آموزش مهارت‌های مقدماتی گرفته تا کار با ابزارهای حرفه‌ای ترید، اصلی‌ترین مهارت‌های اوست.

نوشته های مشابه

0 0 رای ها
امتیازدهی به مقاله
اشتراک در
اطلاع از
guest
0 نظرات
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه دیدگاه ها
همچنین ببینید
بستن