اولین باری که وارد یک دکس (DEX) شدم، روحم هم خبر نداشت که با چه پروسهای طرف هستم و باید در چه فضایی ترید کنم. گزینهای مثل Connect Wallet خیلی توجهم را جلب کرده بود؛ ولی نمیدانستم که چه کاربردی دارد. نه حساب کاربری ساخته بودم، نه کدی برایم پیامک شده بود. من بودم و اعداد عجیب و غریبی که هیچ تصوری ازشان نداشتم.
دائم به این فکر میکردم که اگر جایی اشتباه کنم و تمام سرمایه خود را از دست بدهم چه؟ هم هیجانزده بودم و هم استرس داشتم! اما حالا، بعد از چند ماه ترید در دکسهای مختلف، تبدیل به کسی شدم که میتواند درباره این موضوع حرف بزند. حالا تصمیم گرفتم از مسیر پرفراز و نشیبی که داشتم بگویم، اشتباهاتی که مرتکب شدم را بازگو کنم و به نکات مهم این پروسه اشاره کنم. نکاتی که کاش کسی زودتر به من میگفت! برای همین در این مقاله ارزیکال قرار است درباره همان نکات صحبت کنیم.
آشنایی اولیه من با دکسها
ورود من به دنیای دکس تریدینگ از روزی آغاز شد که با یک پروژه جدید کریپتویی آشنا شدم. رمز ارزی که خیلی ترند شده و همهجا صحبت از رشد آن بود. برای همین تصمیم به خرید آن ارز دیجیتال گرفتم؛ اما نکته اینجاست که در هیچ کدام از صرافیهای معروفی که میشناختم لیست نشده بود. با کمی تحقیق به این نتیجه رسیدم که برای خرید آن توکن باید از یک صرافی غیر متمرکز مثل یونی سواپ استفاده کرد.
راستش تا قبل از آن هیچ آشنایی با یونی سواپ نداشتم. برای اولین بار وارد سایت آن شدم. محیط عجیبی داشت. قرار بود بدون پروسه ثبت نام، کیف پول کریپتویی خود را وصل کرده و شروع به سواپ کنم. همین کار را هم کردم. ولت متامسک خود را وصل کرده و اولین خریدم را انجام دادم.
حالا من به عنوان یک تریدر وارد فضای دکس تریدینگ شده بودم؛ اما ماجرا به همینجا ختم نشد و همه چیز به این سادگیها هم نبود.
تجربیات کلیدی + چالشها
اگر بخواهم روراست باشم، دکس تریدینگ آن چیزی نیست که ویدیوهای اینستاگرامی و صفحات توییتری نشان میدهد. بله؛ درست است، اینکه اختیار کامل یک معامله به دست خودمان باشد و هیچ واسطه و نظارتی وجود نداشته باشد، خیلی خوب است. اما رویِ دیگر این آزادی عمل، حجم زیادی از مسئولیت و ریسک پنهان شده که نمیتوان نادیدهشان گرفت. نکته اینجاست که اگر بدون آگاهی وارد این فضا شوید، ناگزیر بهشان توجهی نمیکنید. درست مثل روزهای اول من در دکس تریدینگ.
در ادامه چالشهایی که هنگام سواپ در دکسها با آنها مواجه بودم را بازگو میکنم:
اسلیپیج بالا
اولین چالشی که در دنیای دکسها با آن مواجه شدم را خوب به یاد دارم. در یکی از سواپهایی که داشتم، متوجه شدم به جای 50 دلار 42 دلار توکن گرفتم. لحظات اول حسابی شوک بودم؛ چون نمیدانستم کجای کار را اشتباه کردم. اما بعد متوجه شدم که مشکل از اسلیپیج بالا بود. در واقع چون نقدینگی کم و اسلیپیج زیاد بوده، معامله با قیمت خیلی بدتری انجام شده بود.
هزینه گس
یکی دیگر از تجربیات تلخم در دکس تریدینگ این بود که معاملهام به طور کامل انجام نشد. چرا؟ چون گس فی کافی در کیف پول خود نداشتم. دقیقا همان جا بود که فهمیدم در این فضا برای یک خرید ساده هم باید برنامهریزی دقیقی داشته باشم.
مطلب پیشنهادی: کارمزد اتریوم چقدر است؟
مواجهه با توکن اسکم
شاید عجیب باشد؛ اما یک بار توکن اشتباهی را خریدم. اسم آن دقیقا شبیه به پروژه اصلی مورد نظرم بود؛ اما نسخهای فیک با قرارداد تقلبی! بله، باز هم بیاحتیاطی کرده بودم. باید قبل از خرید آدرس قرارداد را از سایت رسمی خود آن پروژه برمیداشتم.
وارد کردن آدرس قرارداد به صورت دستی
دکس تریدینگ همیشه پر از عجایب و شگفتانههای مختلف است. مثلا در یکی از دفعاتی که سواپ توکن را انجام دادم، هیچ ارز دیجیتال جدیدی به کیف پولم اضافه نشده بود. جالب اینجاست که بعد از بررسی هش تراکنش در مرورگر بلاکچین متوجه شدم که تراکنش با موفقیت انجام شده است. حالا دیگر خیالم راحت بود که درگیر اسکمرها نشدهام. اما هنوز نمیدانستم توکنی که خریدم کجا رفته است.
بعد از کمی بررسی و تحقیق متوجه یک نکته مهم شدم. اینکه بعضی از توکنها (مخصوصا توکنهای جدید یا ناشناس)، به شکل خودکار در کیف پول لیست نمیشوند. چرا؟ چون باید به طور دستی آدرس قرارداد آن توکن را به کیف پول خود اضافه کنیم. آدرسی که یا از سایت رسمی خودِ آن پروژه برداشته باشیم یا از منبع معتبری مثل سایت CoinMarketCap.
اگر تازهکاری، دقت کن…
هنگام ورود به دکس تریدینگ باید این را بدانید که قرار است کاملا مستقل و آزادانه عمل کنید. اما همین آزادی ممکن است در بعضی جاها به ضررمان تمام شود.
پس اگر تازه وارد دنیای دکس و معامله در این فضا شدهاید، این چند نکته را از منی که مدتهاست مشغول سر و کله زدن با دکسها هستم، بپذیرید:
- با مبالغ کم شروع کنید. حتی اگر نسبت به سودده بودن معامله و موفقیت پروژه موردنظر مطمئن بودید هم، تمام سرمایه خود را در معامله اول نگذارید.
- آدرسهای توکنها را از سایت رسمی آنها بردارید. توکنهای فیک زیادی وجود دارند که اسمهایی مشابه پروژههای محبوب برای خود میگذارند. پس، از برداشتن آدرس قرارداد از توییتر، چتهای تلگرامی و… خودداری کنید.
- اسلیپیج (Slippage) را بررسی کنید. اسلیپیج خیلی بالا این احتمال را ایجاد میکند که معامله با قیمت خیلی بدی انجام شود. اسلیپیج پایین هم ممکن است باعث شود معامله اصلا انجام نشود.
- گس فی (Gas Fee) را دستکم نگیرید. قبل از معامله حتما کیف پول خود را چک کنید تا به اندازه کافی کوین اصلی شبکه موردنظرتان را داشته باشد. مخصوصا در شبکههایی مثل شبکه اتریوم که گس فی بالایی دارند.
- هیجانات خود را کنترل کنید. وقتی همه اصرار دارند که فلان ارز را “بخر”، شما باید تحقیق درباره آن دارایی را شروع کنید.
- حواستان به کیف پول خود باشد. دکسها مثل صرافیهای معمولی نیستند که پشتیبانی داشته باشند؛ پس مراقب کلید خصوصی و ولت خود باشید.
در دکس تریدینگ، همه چیز به خودت بستگی دارد.
مهمترین چیزی که از دکس تریدینگ یاد گرفتم؟
من به شخصه اولین و مهمترین چیزی که از دکس تریدینگ یاد گرفتم این بود: هر لحظهای که هیجانزده شدم، دقیقا همان وقتی بود که باید بیشتر از همیشه فکر و تحقیق میکردم. اکثر اشتباهاتم به دلیل ناتوانی در کنترل احساسات در ترید بود. وقتی عجول بودم و فقط به سود فکر میکردم، وقتی دنبال جمعیت و تریدرهای دیگر راه میافتادم تا عقب نمانم و…
از من به شما نصیحت؛ در دنیای دکس تریدینگ هیچکس هوای شما را ندارد؛ خودتان هستید و خودتان! سیستمی برای تایید یا پشتیبانی نیست و باید با مسئولیتپذیری، آگاهی و اعتماد به نفس بالا شروع کنید.
پس اگر هنوز برای ورود به دنیای ترید در دکسها مردد هستید و نمیدانید که وارد این فضا شوید یا خیر، جوابش این است: کاملا بستگی دارد!
اگر اهل مطالعه، دقت و کنجکاوی هستید و خود را فرد مسئولیتپذیر و خلاقی میدانید، دکس میتواند فضای جالبی برای شما باشد. من در تمام این مدتی که مشغول فعالیت در این فضا بودم یک چیز مهم یاد گرفتم. اینکه دکس تریدینگ فقط یک سبک خاص از معامله نیست؛ بلکه یک نوع نگرش است. نگرشی که در آن خودمان مسئول همه چیز هستیم. باید یاد بگیریم، تحلیل کنیم، تصمیم بگیریم و بعد مسئولیت تصمیممان را هم قبول کنیم.
