دنیای رمزارزها در حال بزرگ و بزرگترشدن است. حالا پای آن به رابطه میان تیمهای ورزشی، هنری و برندهای معروف با طرفداران و مشتریانشان هم باز شده و چیزی به نام توکن هواداری (fan token) را تعریف کرده است.
توکن طرفداری یک نوع دارایی دیجیتال مانند رمزارزهای دیگر است که روی شبکههای بلاکچینی و نامتمرکز تولید میشود و با هدف ایجاد ارتباطی نزدیکتر میان طرفداران ورزش، آثار هنری و برندها به میدان آمده است. این توکنها از سوی باشگاههای فوتبال یا ورزشهای دیگر، شرکتهای تولیدکننده محصولات برندهای مختلف و موارد مشابه تولید میشوند و به طرفداران و مشتریان آنها تعلق میگیرند. با داشتن چنین توکنهایی، امکان دسترسی به مزایای خاصی برای مشتریان و طرفداران یا بهاصطلاح خارجیها، فنها بهوجود میآید.
در این مقاله از ارزیکال، بهسراغ تعریف توکن هواداری و بیان کاربردهای آن میرویم تا دید دقیقتری نسبت به آن پیدا کنید.
توکن هواداری چیست؟
فن توکن یا توکن طرفداری چیست؟ توکن طرفداری نوعی دارایی دیجیتالی است که از سوی تیمهای ورزشی، برندهای معروف یا افراد مشهور در اختیار طرفداران قرار میگیرد. هدف از عرضه این نوع توکن ایجاد ارتباط بیشتر میان طرفداران با موارد گفتهشده است. معمولاً با داشتن توکن طرفداری، از امتیازات خاصی مثل امکان رأیدادن برای تصمیمگیری درباره موضوعی خاص یا دسترسی به جوایز و تجربههای خاص فراهم میشود.
از مثالهای انواع توکنهای طرفداری میتوانیم به موارد زیر اشاره کنیم:
- فرمول ۱/ مسابقات رانندگی: توکن فراری
- فوتبال/باشگاه بارسلونا: توکن باشگاهی بارسلونا
- موسیقی/ توکن هنرمندان کرهای: توکن آرتیستهای کیپاپ (K-pop Artists)
باید دقت کنید که کاربرد توکن هواداری چیست. توکن هواداری میتواند فقط به دارنده خود یک حق رأی بدهد یا ارزش مالی و امکان استفاده از امتیازات دیگری را هم فراهم کند. در ادامه به طور دقیقتری این موضوع را بررسی میکنیم.
چه کسانی توکن هواداری عرضه میکنند؟
کاربردهای توکن هواداری
کاربرد fan token چیست؟ توکنهای طرفداری کاربردهای متنوعی دارند و همین موضوع باعث شده که در دنیای ورزش، هنر و سرگرمی بهشدت پررنگ شوند و خیلی زود، طرفداران زیادی پیدا کنند. با داشتن این توکنها، امکان دسترسی به امتیازات، جوایز و حتی سرمایه مالی قابل توجه ممکن میشود. در ادامه، به تعدادی از کاربردهای آنها بهطور دقیقتر اشاره میکنیم.
رأیگیری و مشارکت در تصمیمها
هواداران یک هنرمند یا گروه موسیقی، ورزشی یا موارد مشابه، با داشتن این توکنها صاحب نظر میشوند. در واقع، میتوانند در زمینه تصمیمگیری برای چیزهایی مثل موارد زیر مشارکت کنند:
- نامگذاری زمین و کمپ تیم؛
- انتخاب رنگ و مدل لباس بازیکنان و هنرمندان؛
- پیامهایی که روی بنرهای تبلیغاتی و تابلوهای باشگاه یا سالن نمایش و کنسرت نمایش داده میشوند.
با چنین رویهای، طرفداران احساس میکنند که مهم و اثرگذارند و روحیه همبستگی بیشتری پیدا میکنند. احساس تعلقداشتن به یک گروه، آن هم گروهی از طرفداران چیزی که حسابی دوستش داریم، برای همه ما لذتبخش است.
دسترسی به مزایای خاص
گاهیاوقات، دارندگان توکنهای هواداری میتوانند به امتیازات خاص و ویژهای دسترسی پیدا کنند. برای مثال، امتیازات زیر شامل حالشان میشود:
- بلیط رایگان یا تخفیفدار برای تماشای کنسرت یا مسابقات ورزشی.
- دریافت هدایایی مثل لباس یا یادگاریهای امضا شده.
- امکان شرکت در پشت صحنه مسابقات و برنامهها.
- ملاقات حضوری با بازیکنان یا هنرمندان.
با وجود توکنهای طرفداری، یک تجربه خاص و جدید برای افراد رقم میخورد. آنها صاحب تجربهای میشوند که بهطور عادی و در قالب یک فن یا همان هواخواه معمولی در اختیارشان قرار نمیگیرد.
دریافت پاداش
در برخی مواقع، توکن هواداری برای این در اختیار افراد قرار میگیرد تا بهطور دائم با یک برند یا شرکت در تعامل باشند. مثلاً با داشتن آن، کاربر میتواند از تخفیفات در خرید محصولات یک کسبوکار بهره ببرد. امکان تبدیل توکنها به جایزهها و کالاهای فیزیکی هم در بسیاری از موارد وجود دارد.
امکان خرید و فروش
توکنهای هواداری معمولاً در صرافیهای مخصوصی مانند بایننس لیست میشوند. این یعنی امکان خرید و فروش آنها هم برای صاحبانشان فراهم است. قیمت این توکنها براساس تقاضا یا رویدادهایی مانند بازیهای ورزشی و مسابقات یا برگزاری کنسرتها نوسان دارد. در هرحال، توکنهای طرفداری نوعی ارز دیجیتال هستند و امکان سرمایهگذاری روی آنها هم تا حدی وجود دارد.
عضویت دیجیتال
بعضی از باشگاههای هنری و ورزشی از توکنها بهعنوان نمادی برای عضویت افراد استفاده میکنند. مثلاً دارندگان این توکنها میتوانند به باشگاه هواداران یا مشتریان یک برند بپیوندند و در گروههای اختصاصی عضو شوند. با وجود چنین سازوکاری، حس تعلق بیشتری میان افراد و باشگاه یا مشتریان و برند بهوجود میآید.
جمعآوری در قالب کلکسیون
گاهیاوقات، توکنهای طرفداری حکم آیتمهای کلکسیونی هم پیدا میکنند و میتوان آنها را مانند nft جمع کرد و نگه داشت. در این صورت، نه تنها یک کلکسیون ارزشمند شکل میگیرد که احتمالاً ارزش مالی هم دارد، بلکه فرصتی برای مشارکت در کمپینهای nft برای صاحب آن نیز فراهم میشود.
تفاوت توکنهای هواداری با سایر ارزهای دیجیتال
باید بدانید که توکن طرفداری بیشتر با هدف سرگرمی و تعامل ساخته شده و مثل ارزهای دیجیتال دیگر ارزش سرمایهگذاری خیلی زیادی ندارد. این در حالی است که رمزارزهای معمولی برای گرداندن اقتصاد دیجیتال، سرمایهگذاری و انتقال پول بهکار میروند.
برای درک بهتر تفاوت میان توکنهای هواداری و ارزهای دیجیتال دیگر میتوانیم به موارد جدول زیر هم اشاره کنیم:
| ویژگی | توکن هواداری | توکن معمولی ارز دیجیتال |
| هدف اصلی | تعامل هوادار با تیم/هنرمند و مشارکت در فعالیتها | انتقال ارزش، سرمایهگذاری، پرداخت یا قراردادهای هوشمند |
| مخاطب هدف | هواداران تیمها، هنرمندان یا برندها | عموم مردم، سرمایهگذاران، توسعهدهندگان |
| کاربرد | رأیگیری، جوایز، مزایا، عضویت VIP | متمرکز بر کاربردهای مالی یا فنی |
| قابلیت معامله | قابل معامله در برخی صرافیها اما محدودتر | کاملاً قابل معامله در بازارهای جهانی با نقدشوندگی بالا |
| پشتوانه | برند یا شخصیت خاص (باشگاه ورزشی، هنرمند، لیگ) | معمولاً بدون پشتوانه خاص، صرفاً بر پایه عرضه و تقاضا |
| ارتباط با دنیای واقعی | بلیت، کالا، تور، تعاملات فیزیکی | اغلب بیارتباط با دنیای فیزیکی (مگر در موارد خاص) |
| استفاده رسمی/قانونی | در اپها یا سایتهای تیم/هنرمند | در برخی کشورها بهعنوان روش پرداخت یا دارایی قانونی |
| زیرساخت بلاکچینی | معمولاً روی بلاکچینهای خاص مانند Chiliz، Binance Smart Chain | روی بلاکچینهای عمومی مانند Bitcoin، شبکه Ethereum |
هدف و کاربرد رمزارزهای معمولی و توکنهای هواداری کاملاً متفاوت است. بنابراین، اگر قصد ورود به دنیای ارزهای دیجیتالی را دارید، باید حواستان به شناخت انواع توکنها و عناصر موجود در این بازار باشد.
محبوبترین توکنهای طرفداری بازار کریپتو
در حال حاضر، انواع متنوعی از توکن هواداری در دنیا وجود دارد که با استقبال زیادی هم روبهرو هستند.
از جمله محبوبترین توکنهای طرفداری بازار کریپتو عبارتاند از:
- OG & NAVI: مخصوص تیمهای حرفهای eSports
- UFC Fan Token: مخصوص طرفداران مسابقات رزمی UFC
- Santos FC Token : از لیگ برزیل روی Binance
- Galatasaray GAL: تیم گالاتاسرای (ترکیه)با پایگاه هواداری بسیار پرشور
- Paris Saint-Germain: متعلق به باشگاه فوتبال PSG (فرانسه) با پشتیبانی مسی و نیمار
توکنهای طرفداری معمولاً عرضه محدودی دارند و کسانی که تعداد بیشتری از آنها را داشته باشند، میتوانند از امتیازات بیشتری بهره ببرند. مثلاً سریعتر بلیت بازیهای یک تیم باشگاهی را بخرند یا مزایایی از این دست را تجربه کنند.
نحوه خرید توکن هواداری
برای خرید توکن هواداری باید مراحل زیر را طی کنید. روند خرید این توکنها کار سادهای است و فقط کمی دقت میخواهد:
- وارد بستر فروش توکن مانند Socios.com شوید؛ یعنی جایی که توکن باشگاهها و… را عرضه میکنند؛
- با ارائه اطلاعات هویتی ساده و ایمیل، یک حساب کاربری برای خود بسازید؛
- رمزارز پایه پلتفرم عرضه توکن را خریداری کنید، مثلاً توکن CHZ ارز پایه پلتفرم Socios است؛
- توکن تیم مورد علاقه خود، مثلاً بارسلونا را جستوجو کنید و آن را بخرید.
روش دیگری هم وجود دارد که مثلاً به صرافی بایننس مراجعه میکنید و بعد از ساخت یک حساب کاربری، تتر یا bnb میخرید و توکن طرفداری موردنظرتان را پیدا میکنید. بعد هم سفارش خرید میگذارید و تمام.
لازم به ذکر است که بسیاری از فن توکنها در صرافیهای متمرکزی مثل بایننس لیست نمیشوند. بنابراین برای دستیابی و خرید آنها باید از صرافی غیر متمرکز و روش دکس تریدینگ استفاده کنید.
خرید توکن هواداری؛ سرمایهگذاری احساسی یا اقتصادی؟
با توکن هواداری رابطه میان تیمهای ورزشی، هنرمندان و برندها با مخاطبانشان شکل و شمایل جدیدتری پیدا کرده است. حالا، این عشق و تعصب میتواند در قالب امتیازات جذاب معنا پیدا کند. دنیای ارزهای دیجیتال با خلاقیتی که نثار جهان کردهاند، به هرچیزی رنگ و بوی تازهای میدهند و باعث میشوند، همهچیز، حتی مفهوم هواداری هم جالبتر از گذشته شود.
احتمالاً در آیندهای نزدیک، شاهد خلاقیتهای بیشتری در این زمینه خواهیم بود. اگر پرسش یا نکته مبهمی درباره این توکنها در ذهنتان مانده، ما را در جریان بگذارید.
