اگر مدتی است که در بازار کریپتو فعال هستید قطعا بارها و بارها این سوال را از خود پرسیدید که کدام پروژه واقعا ارزش خرید دارد؟ در سالهای ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸، زمانی که ICO مطرح شده بود، هزاران پروژه بدون پشتوانه وارد بازار شد. همین باعث شد انتخاب پروژه مطمئن به یک دغدغه جدید تبدیل شود. خبر خوب اینجاست که در مدل عرضه اولیه صرافی یا همان IEO دیگر چنین چالشی نداریم؛ زیرا اینبار یک صرافی معتبر پشت پروژه ایستاده است!
در این مقاله از ارزیکال، بررسی میکنیم آیا واقعا حضور صرافی پشت پروژه برای موفقیت کافیست یا خیر. با ما همراه باشید تا ببینیم چطور میتوان در عرضه اولیه صرافیها شرکت کرد.
عرضه اولیه صرافی چیست؟
عرضه اولیه صرافی (IEO) مخفف عبارت “Initial Exchange Offering” روشی برای تامین سرمایه پروژهها است که با فروش اولیه توکن یک پروژه در صرافی متمرکز اتفاق میافتد.
اما قبل از توضیح آن به کمی قبلتر برگردیم؛ به زمانی که عرضه اولیه کوین به سبک ICO در سالهای ۲۰۱۷-۲۰۱۸ حسابی مطرح شده بود. آن زمان پروژههای زیادی بدون پشتوانه وارد بازار شدند که بسیاری از آنها ناکام ماندند. در همین فضا صرافیها تصمیم گرفتند یک مدل کنترل شده ارائه کنند که نتیجه آن شد IEO. بنابراین IEO نوعی عرضه اولیه است که سعی دارد مدل سنتی ICO را شفافتر و قابل اعتمادتر کند.
در این مدل عرضه، خود پروژه مسئول فروش نیست بلکه یک صرافی معتبر تمام فرایند فروش اولیه را مدیریت میکند. به این ترتیب صرافی ابتدا پروژه را بررسی و ارزیابی میکند تا از اعتبار آن اطمینان حاصل کند. سپس فروش توکن روی پلتفرم رسمی همان صرافی انجام میشود.
اینکه پروژه بلاکچینی توسط صرافی پذیرفته شود یعنی از یک فیلتر فنی گذشته و مورد قبول است. بنابراین از همان ابتدا نیز انتظار میرفت که IEO بیشتر از ICO مورد استقبال قرار بگیرد.
مطلب پیشنهادی: ارز دیجیتال چیست به زبان ساده
تفاوت ICO با IEO چیست؟
زیاد پیش میآید وقتی افراد برای اولین بار اسم IEO را میشنوند، آن را با ICO اشتباه بگیرند اما این دو نوع عرضه از ریشه با هم متفاوتاند. بطور کلی در ICO پروژه خودش مستقیم توکنش را میفروشد و همه چیز دست خودش است؛ اما در IEO فروش توکن به صرافی واگذار میشود تا صرافی نقش توزیع کننده را ایفا کند.
اما این تمام ماجرا نیست؛ برای درک بهتر تفاوت این دو نوع عرضه، توجه شما را به جدول مقایسهای زیر جلب میکنیم:
| ویژگی | ICO | IEO |
| نحوه مدیریت و فروش توکن | خود پروژه | صرافی |
| وجود یک نهاد نظارتکننده بر عرضه | نظارتی روی آن وجود ندارد و هرکسی میتواند ICO برگزار کند | خود صرافی میزبان، پروژه را بررسی میکند |
| نحوه خرید | ارسال مستقیم پول به پروژه | خرید از طریق حساب صرافی |
| سطح امنیت | ریسک پروژههای اسکم وجود دارد | پروژه از فیلتر صرافی میگذرد پس اصولا مطمئنتر هستند |
| زمان لازم تا لیست شدن توکن | کمی طول میکشد تا توکن لیست شود و گاهی پیش آمده که توکن هیچوقت لیست نشده است | بعد از عرضه اولیه و فروش توکنها روی همان صرافی لیست میشود |
| میزان ریسک | ریسک بالا | ریسک کم تا متوسط |
| شفافیت | کم | زیاد |
بطور کلی ICO بیشتر برای پروژههای نوپا و IEO برای پروژههای جدیتری که زیرساخت فنی قوی دارند، مناسب است!
پیشنهاد مطالعه: برای درک بهتر عرضه اولیه صرافی، مقاله “عرضه اولیه در صرافی غیرمتمرکز یا IDO چیست” را مطالعه کنید تا متوجه تفاوت عرضه اولیه در صرافی متمرکز (IEO) و عرضه اولیه در دکس (IDO) شوید.
چگونه میتوان در عرضه اولیه صرافی شرکت کرد؟
نحوه شرکت در عرضه اولیه صرافی (IEO) چیست؟ اگر فکر میکنید شرکت در عرضه اولیه صرافی پیچیده است، از همین حالا خیالتان را راحت کنیم که اصلا اینطور نیست. همانطور که میدانید، عرضه توکن در بستر صرافی متمرکز اتفاق میافتد. همین بهطور ناخودآگاه حس اعتماد بیشتری در شما ایجاد میکند. در ادامه با ما همراه باشید تا مراحل شرکت در IEO را در چند گام توضیح دهیم.
گام اول؛ شناسایی IEOهای فعال و معتبر
در اولین قدم باید از فرصتها باخبر شوید و مطلع شوید که کدام پروژهها قصد عرضه اولیه توکن دارند. سپس باید بررسی کنید که کدام پروژهها عرضه اولیه خود را از طریق صرافیهای متمرکز انجام میدهند.
برای این منظور بخش لانچپد صرافیهایی مثل بایننس، کوکوین، اوکی اکس و… را بررسی کنید تا از پروژههای موجود باخبر شوید. علاوه بر آن از طریق وبلاگ رسمی صرافیها و صفحات مختلفی که محض چنین اطلاعرسانیهایی فعال هستند، از IEOها مطلع شوید.
مطلب پیشنهادی: بهترین سایت عرضه اولیه ارز دیجیتال
گام دوم؛ تحقیق درباره پروژه و ارزیابی ریسک
برای ارزیابی ریسک پروژه ضروری است که حتما وایت پیپر آن را بررسی کرده و راجع به تیم توسعهدهنده و سابقه حرفهای آنها تحقیق کنید. کاربرد توکنی که عرضه میشود را بسنجید و شرایط بازار کریپتو را نیز مدنظر داشته باشید.
علاوه بر پروژه و توکنی که عرضه میکند، اعتبار صرافی نیز اهمیت بالایی دارد. هر چه صرافی خوشنامتری انتخاب کنید، خیالتان راحتتر است زیرا صرافیها با لیست کردن پروژههای ناشناس اعتبار خود را زیر سوال نمیبرند. با این حال همچنان مسئولیت تصمیماتی که میگیرید به عهده خودتان است نه صرافی.
گام سوم؛ ساخت حساب کاربری در صرافی
بعد از انتخاب پروژه و دیدن اینکه IEO در کدام صرافیها برگزار میشود، نوبت ثبت نام و احراز هویت در آنها است. وارد صرافی مدنظر شوید و اگر قبلا در آن حساب نداشتید، حسابی ساخته و با طی کردن الزاماتی که باید، حسابتان را فعال کنید.
توجه داشته باشید که بعضی صرافیها برای شرکت در عرضه اولیه احراز هویت اجباری دارند! پس بهعنوان کاربر ایرانی صرافی انتخاب کنید که برای ارائه خدماتش محدودیت خاصی اعمال نکرده باشد.
پیشنهاد میکنیم حتما مقاله «بهترین صرافی ارز دیجیتال خارجی بدون تحریم» را مطالعه کنید.
گام چهارم؛ بررس شرایط شرکت کردن
شرکت در هر عرضه اولیه صرافی قوانین و شرایط خاص خود را دارد؛ برای هر پروژه بررسی کنید روش پرداخت به چه شکل است. مثلا پرداخت با تتر، اتریوم و… انجام میشود یا با توکن بومی صرافی. حداقل یا حداکثر عرضه چقدر است؟ IEO چه ساعتی شروع میشود و چه زمانی میتوان برای آن اقدام کرد و موارد دیگر.
گام نهایی؛ شرکت در IEO و خرید توکن
پس از تحقیق راجع به پروژه، ثبت نام در صرافی و انجام الزامات آن، باید منتظر آغاز رویداد بمانید. خیلی اوقات به محض شروع شدن IEO توکنها در عرض چند دقیقه تمام میشوند پس سرعت عمل بالا اهمیت زیادی دارد. پس از قبل آماده باشید و در حساب خود برای خرید، توکن لازمه را داشته باشید.
پس از پایان IEO، توکنها طبق برنامه صرافی به حساب شما واریز میشود و بعد میتوانید بابت نگه داشتن یا فروختن آنها تصمیمگیری کنید. البته ممکن است توکنها بلافاصله لیست نشوند و در یک دوره Lock-up قرار بگیرند و بعد از مدتی در دسترس باشند.
مزایا و معایب عرضه اولیه صرافی چیست؟
اکنون میدانید IEO چیست، چه تفاوتی با سایر روشها دارد و چگونه میتوان در آن شرکت کرد. در این بخش نیز به بررسی مزایا و معایب عرضه اولیه توکن در صرافیهای متمرکز میپردازیم تا با هر دو جنبه مثبت و منفی IEO آشنا شوید.
مزایا IEO
عرضه اولیه صرافی یک روش ساده و کاربر پسند است که هیچ پیچیدگی فنی خاصی ندارد. در این پروسه کاربر دیگر درگیر قراردادهای هوشمند و چک کردن دستی وایتپیپر و… نیست.
اما اصلیترین مزایا IEO چیست؟
- اعتبار پروژههای لیست شده: صرافیها قبل از لیست کردن IEOها، پروژهها را ارزیابی میکنند. در نتیجه پروژههای ضعیف جایی در میان عرضههای اولیه ندارند و احتمال راگ پول نسبت به عرضه اولیه ICO کمتر میشود.
- امنیت پروژه: عرضه اولیه صرافی امنیت بالاتری دارد، زیرا همهچیز در بستر صرافی متمرکز انجام میشود و روی آن نظارت وجود دارد.
- نقدشوندگی: از آنجایی که توکنها در عرضه اولیه صرافی بلافاصله پس از عرضه در صرافی لیست میشوند، نقدشوندگی بالایی دارند.
- رابط کاربری ساده: IEOها در صرافی عرضه میشوند. بیشتر صرافیها نیز طراحی ساده دارند تا فرایندها با کمترین پیچیدگی و صرفا چند کلیک، بهراحتی انجام شوند.
مواردی که گفتیم مزایای IEO برای کاربران بود اما اگر از دید تیم توسعهدهنده به قضیه نگاه کنیم، عرضه اولیه صرافی برای بازاریابی نیز یک روش کمهزینه است. دلیل آن واضح است؛ پروژهها به واسطه قرارگیری روی لانچپد صرافیها در معرض دید هزاران کاربر فعال هستند که مسیر جذب سرمایه را راحتتر میکند.
معایب IEO
با مزایا عرضه اولیه صرافی آشنا شدید اما معایب عرضه اولیه صرافی چیست؟ این روش نیز مانند IDO و ICO، محدودیت و مشکلات خاص خود را دارد که چند مورد از اصلیترین آن عبارتند از:
- وابستگی شدید به صرافی: اگر صرافی معتبر نباشد کیفیت و امنیت IEO نیز زیر سوال میرود.
- تضمینی برای سود وجود ندارد: صرفا لیست شدن یک پروژه روی لانچپد برای عرضه اولیه، تضمینی برای رشد قیمت نیست. فراموش نکنید که برخی از IEOها رشد کردند و خیلیهای دیگر هیچوقت به سوددهی نرسیدند.
- ریسک دستکاری قیمت: از آنجایی که بخش زیادی از توکنها از پیش ضرب شده و در اختیار تیم توسعهدهنده یا خود صرافی است، امکان کنترل قیمت، پامپ مصنوعی و هرگونه دستکاری دیگری وجود دارد.
- قوانین: برخی کشورها محدودیتهایی اعمال کردند و برای شرکت در IEO قوانین خاص و سختگیرانهای لحاظ کردند تا همه صرافیهای متمرکز قادر به اجرای آن نباشند.
- توکنومیک ضعیف: گاهی صرافیها عرضه اولیه توکنها را به کاربران VIP محدود میکنند یا سهم زیادی از آن در اختیار تیم پروژه است و توکنومیک ناعادلانه دارند.
توجه داشته باشید که خیلی اوقات در زمان IEO، هایپ مصنوعی اتفاق میافتد. صرافی و تیم پروژه برای جلب توجه بیشتر اغراق میکنند تا توجه کاربران بیشتری به خود جلب کنند. در این شرایط اگر تحقیق نکنید دچار فومو شده و ممکن است به اشتباه وارد پروژههای ضعیف شوید.
کدام صرافیها عرضه اولیه دارند؟
عرضه اولیه صرافی در کدام بسترها انجام میشود؟ صرافیهای زیادی پروژههای عرضه اولیه را لیست میکنند با این حال این روزها صرافیهای برتر محتاطتر از گذشته شدند که دلیل آن نیز واضح است. شکست یک پروژه، اعتبار صرافی را زیر سوال میبرد پس صرافیها با سختگیریهای خاص خود سعی میکنند تا جای امکان فقط پروژههای مطمئن را لیست کنند.
از طرفی پیشبینی تضمینی و حدس ۱۰۰٪ آینده پروژهها برای صرافیها ممکن نیست. همیشه احتمال دارد تیم توسعهدهنده از یکجایی به بعد عملکرد ضعیفی از خود نشان دهد که در این صورت کنترلش از دست صرافی خارج است.
|
نام صرافی |
مزیت اصلی |
|
Binance Launchpad |
معتبرترین لانچپد موجود که بیشتر پروژههای باکیفیت را لیست کرده است |
|
KuCoin Spotlight |
تنوع بالای پروژهها و دسترسی راحت |
|
OKX Jumpstart |
سرعت بالا در لیست کردن پروژهها |
| Bybit Launchpad |
رابط کاربری راحت و لیست کردن پروژههای بهنسبت قوی |
پلتفرمهای فوق تنها صرافیهای موجود برای IEO نیستند. اما همانطور که گفتیم، بسیاری از صرافیها ترجیح میدهند برای انتخاب پروژههایی با استاندارد بالا، IEOهای کمتری برگزار کنند. جا دارد همینجا اشاره کنیم که همین مسئله یکی از دلایلی است که خیلی از پروژهها را به سمت ICO سوق داده است.
قبل از شرکت در IEO این نکات مهم را فراموش نکنید
در عرضه اولیه صرافی، پروژهها به واسطه نام صرافی که آنها را عرضه میکند مورد اعتماد کاربران قرار میگیرند پس هوشیار باشید؛ مبادا صرفا بخاطر اعتبار صرافیِ میزبان بدون تحقیق اقدام کنید! توصیه میکنیم همیشه پیش از شرکت در عرضه اولیه هر پروژهای، آنها را جداگانه بررسی کنید. صرافی مسئولیتی راجع به عرضه اولیه ندارد و در بدترین حال، در صورت نامعتبر بودن پروژه صرفا نامش زیر سوال میرود، پس دقت کنید.
از طرفی فراموش نکنید که نقدینگی اولیه همیشه تضمین کننده موفقیت پروژه نیست. حتی اگر توکن سریع لیست شود یا معاملات پرحجمی داشته باشد، همچنان ممکن است خیلی زود دچار ریزش شود و هیچوقت رشدی که باید را تجربه نکند.
احتیاط شرط عقل است، بدون تحقیق اقدام نکنید؛ روی احساسات خود کنترل داشته باشید و منطقی تصمیم بگیرید. فراموش نکنید که IEO نیز فرصتی برای کسب سود است نه یک روش برای رسیدن به سود حتمی!
اگر تجربه شرکت در عرضه اولیه صرافی دارید، آن را با دیگر کاربران ارزیکال به اشتراک بگذارید.
